Springbank tasting (Tasttoetwo, Gent) 29/03/2012

Zo gaat dat bij Karel van TastoeTwo : je komt voor de whisky, en je ontdekt de sherry. Niet zomaar, sherry, maar de topwijn van Bodega Tradicion. Zelf de flink geturfde Longrow werd door de sherry in een mum van het smaakpallet weggeveegd. En twee uur later in bed is deze amontillado nog steeds nadrukkelijk aanwezig. Maar laten we het eerst over de whisky hebben. Morgen is er tijd voor sherry.

Springbank had hun meest joviale gids Jenny Karlsson over het kanaal gestuurd om ons te overtuigen. Haar vriend vindt het een geweldige grap als ze thuis vertelt over haar werk : betaald worden om te drinken en te tateren. En eens vertrokken, is er geen stoppen meer aan. Jenny legt er de zweep op. Met ijzeren hand en Schotse charme leidt ze ons door zeven pareltjes van hun Campbelltown distilleerderijen. En ze heeft zo haar voorkeuren. Over de Springbank 21 kan ze niet zwijgen, bijvoorbeeld. De prijs is navenant.

Op het einde nog eens het hele rijtje door, met soms verrassende karakteristieken in de retatste.

Springbank Distillery, actief sinds 1828, profilleert zich als artisanaal en oorspronkelijk. Ze houden het volledige productieproces zelf in handen en verklaren te kiezen voor kwaliteit boven kwantiteit

Ooit was Campbeltown – een schiereiland tussen Islay en ruwweg Glasgow – het whiskyhart van de wereld, tot in Amerika in 1917 alcohol verboden werd en de handel stilviel. De markt stortte er in, en enkel Springbank en Glen Scotia overleefden ternauwernood. Met de nieuwe aandacht voor whisky vanaf de jaren ’70 kent Springbank een heuse heropleving. Sinds 1973 lanceerden ze Longrow – een meer geturfde variant. En in 1997 brengen ze ook Hazelburn, een triple distilate, op de markt. Beide whisky’s zijn genoemd naar voormalige distilleerderijen die tijdens de drooglegging de boeken sloten. In 2004 bliezen ze zo’n mothballed distilleerderij nieuw leven in : de Glengyle distillery om de hoek. Maar omdat Glengyle in Frankrijk een succesvolle brandname is, wordt de whisky uit de Glengyle distilleerderij als Kilkerran op de markt gebracht. Ook deze naam verwijst naar een verdwenen stookplek op het schiereiland.

Hazelburn 12yo 46%

KLEUR : Zacht goud.

GEUR : Licht, granig en zoet. Licht fenolig : mos, schuurtje. Fruitig met medicinale ondertoon. Wat overrijp fruit? Honing. Wat een lichte en subtiele neus. We zetten hoog in deze avond. Madeira wijn? Volgens Jenny olorosso sherry. Deze sherry zal een rode draad zijn in de gehele tasting. IJl, best wat alcohol. Witte druif. Vijgengelei? Na een tijdje wordt het fruit nadrukkelijker en roder. Aardbeid volgens Jenny. Suikerzoet, sherry, druif zoals in dessertwijn.

Bij de retaste moutig en toffee. Babbelutten merkt iemand op. Zoet en droog. Weer die hint fenolen.

SMAAK : Zacht en rond. Licht. Zoete start. Honing, druivensuiker. Medium kruidige afdronk. Na een tijd wat moutiger. Toch ook een hint fenolen. Grassig. Bij de retaste blijven vooral de zoet-fruitige en droge toetsen van de olorosso sherry hangen. Wat citrus?

FINISH : Zoete, witte wijn. Gaat over in een drogend maar zeer fruitige sherry die blijft aanzwellen. Eindeloos.

BALANS : Mooie dram, waar vooral de lichte en zoete toetsen overheersen. Neigt wat naar de Ierse triple distillaten, maar de volmondige olorosso sherry en de toets grassige fenolen geven deze dram het cachet dat van een Schotse whisky verwacht wordt.

Kilkerran WIP 3 (Work In Progress third edition) 46%

KLEUR : Licht goud.

GEUR : Weegt. Romiger. Bosfruit en meloen, groene meloen net niet rijp. Wat kiwi zelfs? Meer cake. Bloemig. Groene appel volgens Jenny. Dan vooral het vruchtvlees, denk ik. Warm en kruidig. Na een tijd meer cake, Petit Beurre. Banaan? Ja, een vleugje vanille. Sherryvaten zijn Amerikaanse eik. De retaste bevestigt deze neus volmondig. Kwaliteit.

SMAAK : Zoet en toffee, butterscotch. Vol en rond. Mooi en warm. Na een tijd de zoetigheid van kleine, witte druiven.

Bij de retaste meer als likeur. Zeer zopet met een ingetogen olorosso sherry.

FINISH : Warm. Olorosso sherry breekt net niet door. Subtiel.

BALANS : Meer body dan de Hazelburn, maar dit neemt iets van de verfijning weg. Zeer jonge whisky : derde botteling van deze distilleerderij Glengyle, een bijhuis van Springbank die pas sinds 2004 actief is. Op z’n minst verdienstelijk.

Springbank 10 (nieuwe botteling) 46%

KLEUR : Vuil goud.

GEUR : Zoet. Eindelijk wat vanille? Zweet, licht fenolisch. Een vleugje rook. Maar vooral erg fruitig en vooral complexer. Appel, granig, witte druif. Fenolen en drogende van de sherry vervlechten tot een subtiel evenwicht – een handelsmerk van Springbank die meerdere malen terugkeert in deze tasting. Ether, solvent. Zoete medicinale toets. Na een tijd komen de zweterige fenolen wat naar de voorgrond. Bij de retaste granig en moutig.

SMAAK : Zoet, erg fruitig. Perzik. Daar is de meloen weer. Olorosso sherry : drogend en fruitig. Zoete rokerigheid, wat toffee. Bij de retaste biedt de sherry zich dan weer gewilliger aan.

FINISH : Stevig. Verwarmend. Toffeezoet. Fenolen mengen zich met stoffige van de sherry. Zoete rokerigheid. Wat gerookte zalm? Zeer lang, waarbij de sherry het weer overneemt.

BALANS : Onderhoudend. Zacht en zoet. Sopeels evenwicht tussen sherry en turf.

Springbank Rundlets and Kilderkins (limited edition) 46%

Deze whisky rijpte 11 jaar in kleine vaten (60-80 liter). Grotere angel share, maar ook heftiger contact met het hout.

KLEUR : diepgoud, oker.

GEUR : Volgens Jenny toffeed popcorn. Warm en zoet, met inderdaad de karamel en granige toetsen. Honing, pittig. Krachtige neus, subtiel medicinaal. Neigt wat naar de bourbon : houttannines, peperig, tijm. Boterig, vanille. Maar heeft ook een zacht-zoete rokerigheid, of rokerige toffee. Bij de retaste

SMAAK : Warm en houterig. Houttannines en chocolade. Mondvullende gewichtigheid. Flinke eik. Flinke eik vlakt het evenwicht wat af. Bij de retaste is het hout echter ronder geworden : neigt wat naar het zoethout en kastanje. In combinatie met een nadrukkelijkere sherry maakt het deze dram nu zeer complex. Kruidig, fruitig en flink wat body.

FINISH : Wat korter? Een stevige afdronk. Als deze war zachter wordt, een bijna evenwicht tussen sherry en vanille. Sherry haalt langzaam de bovenhand, maar is vooral fruitig en minder drogend. Bij de retatse lang en fruitig.

BALANS : meest gevarieerd. Hoe langer, hoe meer deze dram zich opent. Stijgt in waarde. Haalde niet mijn ‘top drie’, maar dit was onterecht.

Ook het ontwerp van de verpakkingen wordt door medewerkers verzorgd. “The guys were in a gay mood when they invented this,” vertrouwde Jenny ons toe tijdens de tasing.

Springbank 21 (new limited release) 46%

KLEUR : Amber met een roze toets.

GEUR : Overweldigend. Wat een fruitbom, maar heel anders dan bijvoorbeeld een Aberlour. Droge fruitige sherry, wat stoffig en gebrand, knisperend als madeira wijn. Donker fruit. Flinke kruidigheid en peper. Ronde houttanninnes. Rich and oily volgens Jenny. Duidelijk rabarber en honing. Een zoet-rokerige ondertoon. Subtiel, als een krokant korstje rond een gebak. Best solvent, en zelfs moutig voor een ouwe rakker. Gember? Complex. Genieten. Bij de retaste ga ik op in het moment en vergeet ik te schrijven. Een goed teken.

SMAAK : Zeer zoet en fruitig. Wow. Crème brulée met aardbei en aalbes. Warme vanille. Fruitmand met verse zoete witte druiven en rozijn, overrijpe stekelbes – je proeft als het ware de dauw nog op het fruit. Citrusfris in de aanloop (aalbes, stekelbes), maar bijna confijt zoet. Dan een volle, uitbundige vloed van donker (neen niet rood – maar ook niet zwart. Een streepje dadel en vijg, rozijn misschien) fruit. Nauwelijks rook, amper een suggestie. Ham?

FINISH : Veel vanille uit de Amerikaans eiken sherryvaten. To ch ook dat zoet-drogende van de oloroso. Subtiel en eeuwig.

BALANS : Rozijn is een woord dat ik de hele avond maar niet opkom. Maar in deze overtuigend en bij de andere subtiel zit er altijd rozijn. Deze smaakt naar meer meer meer. Blaast je weg, zonder overpowered te zijn. Wat een rijke whisky is dit.

Springbank 12y (cask strenght) 55,3%

60% first fill sherry vaten, 40% bourbon

KLEUR : Goud.

GEUR : Fenoliger, maar zoet. Vers gemaaid gras. Alcohol op de voorgrond. Zoet medicinaal als gentiaan, hooi. Aanzwellende rokerige turf. Marmelade volgens Jenny, maar dit associeer ik meer met Glenrothes. Deze sinaasappeltoets vind ik niet meteen terug, wel de wat gebrande madeira, zelfs koffie. Sherryzoet. De fenolen komen in golven aan en af. Na een tijd meer vanille. Bij de retatse wat chemischer. Tutti frutti, een toets verf misschien. Munt misschien, of citroenmelisse. Kauwgom.

SMAAK : Fris en zoet. Daar is die volmondig uitgesproken sherry weer. Die had ik niet meer zo sterk geproefd sinds de Hazelburn. Daarachter zit een opvallende toets die ik niet meteen thuis kan wijzen. Een kruid? Een vrucht? Geen anijs, maar toch iets drop-achtig. Pernod? Korianderzaadjes? Na een tijd frisse subtiliteit als Granny Smith appels. Bij de retaste ingetogen doch krachtige sherry, veel rood fruit. Vanille fnuikt de sherry.

BALANS : Overtuigt. Enkele van de typische Springbank smaken komen hier naar voor in een krachtiger versie, wat deze dram ombuigt tot een verrassende ontdekkingstocht. Dit is buiten de lijntjes kleuren. Heerlijk.

Longrow 14 yo cask strenght 56,1%

11 jaar in eik (bourbon en sherry) en drie jaar in Bourgogne vaten (pinot noir)

KLEUR : best licht voor een wijnfinish. Nu ja, drie jaar is te lang om nog van een finish te spreken.

GEUR : Zoutig, gerookte haring. Gloeiend turfvuur. Jenny : “This tastes like licking the bottom of a fishing boat. Not that I have done that before, but I can imagine that it would taste like this.” Zoet en turfig, maar anders dan Laphroaig. Meer zeewier, ziltig. Ook de sherry ondertoon is anders : olorosso, terwijl laphroaig m.i. PX is. Bij de retaste meer rook en karamel. Aanzwellende fenolen brengen me naar het platteland.

SMAAK : Zoete, fruitige aanloop (appel, cider) tot een rokerige turf het overneemt. Krachtig. Turf en olorosso sherry gaan wonderwel samen. Bij de retaste voelt de sherry zelfs overdadig aan, echter zonder de turf te verdringen.

FINISH : Flink rokerig. En dan weer zoete sherry die het overnemen. En daarna toch weer de zoete turf. Heerlijk spel dat lang duurt.

BALANS : Goed evenwicht tussen sherry en turf in de neus. Krachtige zeemansdram. Maar wat voegt de 3 jaar bourgogne toe?

Dit weekend, 30 maart tot 1 april, houdt Tasttoetwo open deur. Naast whisky kan je er ook kennismaken met exclusieve wijnen, champagnes en sherry’s.

Dit bericht werd geplaatst in Reviews, Springbank en getagged met , , , , , , , , , , . Maak dit favoriet permalink.

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s